بوم کسب و کار

Business Model Canvas

What is Business Model Canvas

بوم مدل کسب و کار چیست؟

هر ایده ای زمانیکه میخواهد به یک کسب و کار تبدیل شود، نیاز به یک نقشه کسب و کار دارد. تهیه یک نقشه کسب و کار، بسیار در شفاف سازی اقدامات استراتژیکی که باید برای شروع یک کسب و کار صورت گیرد، موثر است. تهیه یک نقشه کسب و کار خوب، معمولا نیازمند زمان و هزینه است.

با ظهور استارت آپ ها و کسب و کارهای خانگی، و به دلیل عدم وجود سرمایه برای همه در زمان شروع یک کسب و کار، نقشه کسب و کار نیز کوچکتر شده و تا جایی که یک بوم مدل کسب و کار برای شروع کفایت کند، پیش رفته است. بوم کسب و کار، در واقع یک نقشه کسب و کار کوچک شده است که البته بسیاری از جزئیات نقشه کسب و کار را نداشته و یا حداقل به صورت مکتوب ندارد.

چطور بوم کسب و کار تهیه کنیم؟

بوم مدل کسب و کار 9 بخش دارد.

  • بخش بندی مشتریان:  خیلی با جزئیات کامل مشتریان هدف خودتان را بخش بندی کنید. شما به همه خدمات نمیدهید. ممکن است در سال های آتی کسب و کارتان را گسترش بدهید و به مشتریان هدف گسترده تری دست پیدا کنید، اما الان سعی کنید که به جزئی ترین حالت ممکن مشتریان خودتان را بخش بندی کنید.
  • ارزش پیشنهادی: سعی کنید یک بیانیه بسیار وسوسه انگیز و مختص به خودتان را برای ارزش پیشنهادی که به مشتریانتان میدهید، در این قسمت مشخص کنید.
  • کانال های توزیع و فروش: مهمترین کانال های ارتباطی خودتان با مشتریان را در این بخش لیست کنید. اغلب کسب و کارها از چندین کانال استفاده میکنند و به مرور زمان، این کانال ها را کاهش، افزایش، تضعیف و یا قدرتمند میکنند.
  • ارتباطات مشتریان:  توضیح دهید مشتریانتان با شما چطور در ارتباط قرار میگیرند. آیا این ارتباط شخص به شخص است یا به صورت اتوماتیک است؟ آیا حضوری است یا آنلاین است؟ در این قسمت به مسیر حرکت مشتری از زمان ورود تا زمان خروج و بعد از خرید فکر کنید و نحوه ارتباطاتتان را با مخاطبین مطرح کنید.
  • جریان های درآمدی: توضیح دهید که کسب و کار شما قرار است از چه روش یا روش هایی درآمدزایی کند. برای مثال قرار است از طریق فروش مستقیم اینکار را بکند یا قرار است از طریق فروش عضویت پولسازی کند یا مثلا قرار است از فروش فضاهای تبلیغاتی پول وارد مجموعه کند.  
  • منابع کلیدی: در این قسمت تمام منابعی که به شکلی به ارزش آفرینی برای مشتریان کمک میکند، لیست کنید. مهمترین دارایی شما شامل نیروهای انسانی، سرمایه های مالی و دارایی های فکری است. 
  • فعالیت های کلیدی:  تمامی راه ها و فعالیت هایی که باعث ایجاد یک مزیت رقابتی میشود، در این قسمت لیست کنید.
  • همکاران و شرکای کلیدی: حواستان به کسب و کارهایی که به نوعی با شما در ارتباط هستند، باشد. تأمین کنندگان، تولید کنندگان، توزیع کنندگان و مواردی از این دست
  • ساختار هزینه ای: آیا تمرکز کسب و کار شما بر روی کاهش هزینه است و یا افزایش درآمد. استراتژی های اصلی تان را مشخص کنید و بعد تمامی هزینه هایی که برای دنبال کردن آن استراتژی خواهید داشت را لیست کنید.

فرآیند تهیه بوم کسب و کار

همانند نقشه کسب و کار، فرایند تهیه و پر کردن بخش های این بوم به صورت خطی نیست و مسلما یک فرایند تکرار شونده دارد تا تکمیل گردد. ظاهر بوم نیز به شکلی طراحی شده است که اولویت بندی خاصی را برای بخش ها در نظر نگرفته است. 

بوم کسب و کار را چه کسی میتواند تنظیم کند؟

دلیل وجودی بوم کسب و کار، ظهور مدل های کسب و کاری چابک و البته عدم داشتن سرمایه زیاد صاحب کسب و کار بوده است. به همین دلیل بهترین گزینه برای تهیه بوم کسب و کار صاحب یا صاحبین ایده است. اگر به دنبال ایجاد یک کسب و کار هستید، شما به احتمال زیاد (معمولا افراد در حوزه ای که خودشان تخصص دارند به دنبال ایجاد کسب و کار هستند)، بیشترین اطلاعات را در صنعت مورد نظر دارید. اما مواقعی پیش می آید که صاحبین ایده، نسبت به صنعتی که میخواهند در آن ورود پیدا کنند، اطلاعات چندانی ندارند. در این مواقع ابتدا توصیه میشود اطلاعات خود را با انجام تحقیقات بالا ببرید؛ و اگر حوصله و زمان ندارید و یا به توانایی خودتان برای انجام تحقیقات اعتماد نمیکنید، سپس یا میبایست فردی را که در این خصوص اطلاعات خوبی دارد به تیم خود، به نحوی (کارمندی یا شراکتی)، اضافه کنید و یا اینکه به متخصصین کسب و کار مراجعه کنید. 

از ما مشاوره تخصصی بخواهید

اگر در شرف راه اندازی کسب و کاری هستید، به شما توصیه میکنیم قبل از هر کاری یک جلسه مشاوره داشته باشید. مسلما هر چقدر اطلاعات درستی در خصوص کاری که میخواهید انجام دهید، بیشتر باشد، ریسک سرمایه گذاریتون کمتر خواهد شد.